Het regiedebuut van de acteur, The Brave, werd berucht doordat het uit de openbaarheid werd gehouden nadat de première genadeloos werd neergesabeld door vrijwel iedereen die bij de eerste vertoning aanwezig was. De negatieve reacties waren zo fel dat Depp zijn verlies nam, de geplande bioscoop- en homevideo-release actief tegenwerkte en de film ergens in een kluis opborg om nooit meer te worden vertoond.
Problematische productie
Enkele jaren later deed zich echter een heel andere situatie voor, toen hij op het punt stond de hoofdrol te spelen in The Man Who Killed Don Quixote van Terry Gilliam, als Toby Grummett, een marketingmanager die door de tijd wordt teruggeworpen. Tegen die tijd was het al decennialang een passieproject van de regisseur, maar het vergde een enorme inspanning om het project überhaupt van de grond te krijgen.
Gilliam is door de jaren heen maar al te bekend geraakt met problematische producties, maar zelfs naar zijn maatstaven spande The Man Who Killed Don Quixote de kroon. Hij las de oorspronkelijke roman van Miguel de Cervantes voor het eerst in 1989 en begon meteen aan een verfilming, maar het eindresultaat bereikte pas bijna dertig jaar later het witte doek en was tegen die tijd vrijwel onherkenbaar veranderd.
Reeks tegenslagen
Gilliam begon in 1989 aan het project, maar slaagde er pas in 1998 in om financiering rond te krijgen, waarna de film in volledige preproductie ging met een budget van 32,1 miljoen dollar, zonder Amerikaanse financiering. Jean Rochefort werd gecast als Quixote, Depp als Toby Grummett en Vanessa Paradis als vrouwelijke hoofdrolspeelster.
De opnames gingen in 2000 van start, waarna een reeks tegenslagen de productie teisterde. Decors en apparatuur werden verwoest door overstromingen, Rochefort moest afhaken wegens ziekte en verzekeringsproblemen zorgden ervoor dat niets soepel verliep. Uiteindelijk werd The Man Who Killed Don Quixote stilgelegd, voor onbepaalde tijd opgeschort en uiteindelijk volledig geannuleerd.
Gaf niet op
Bewonderenswaardig genoeg gaf Gilliam niet op en deed hij tussen 2003 en 2016 herhaaldelijk pogingen om de productie nieuw leven in te blazen. Tegen de tijd dat het project weer tekenen van leven vertoonde, was Depp niet langer betrokken.
"Ik kan nu eerlijk zeggen dat ik niet meer met Johnny werk aan Don Quixote", verklaarde Gilliam in 2009 tegenover Empire. "Hij heeft zich vastgelegd voor een hoop andere films. Ik wil Don Quixote volgend jaar draaien. Hij zei dat hij niet beschikbaar is en we zijn het er allebei over eens dat ik binnenkort ga sterven, dus het zou mooi zijn om deze film nog te kunnen maken."
Uiteindelijke versie
Na opnieuw een paar mislukte pogingen gingen in 2017 de opnames eindelijk van start, met Adam Driver als Toby Grummett, die in 2016 voor deze rol was bevestigd en hielp bij het verkrijgen van financiering, en Jonathan Pryce als Quixote, die eerder al een andere rol had in de versie van 2000.
De uiteindelijke versie van de film speelt zich af in het hedendaagse landelijke Spanje en toont Toby als een regisseur die reclames maakt, en Quixote als een waanzinnige schoenmaker die ervan overtuigd is dat hij het personage uit Cervantes' roman is.
Positieve recensies, commerciële flop
Gilliam ondervond daarna nog moeilijkheden bij de wereldwijde release van de film, deels door een langdurig juridisch conflict met voormalig producent Paulo Branco. Daardoor verscheen The Man Who Killed Don Quixote in 2018 slechts in een beperkt aantal landen in de bioscoop.
De film kreeg overwegend positieve recensies: critici prezen de creativiteit en de acteerprestaties van Driver en Pryce, maar noemden het geheel ook "rommelig". Commercieel was het echter een flop, met een opbrengst van 2,5 miljoen dollar tegenover een budget van ongeveer 18,5 miljoen dollar, naast het oorspronkelijke budget van 32 miljoen dollar uit 2000.
Documentaire
Het dichtst dat Depps versie van de film ooit kwam, was via de documentaire Lost in La Mancha (2002) van Keith Fulton en Louis Pepe, die ingaat op de nachtmerrieachtige omstandigheden die de film keer op keer uit de handen van zowel de maker als de beoogde ster glipten - ook al slaagde Gilliam er uiteindelijk in om het project te voltooien.
In 2019 kreeg Lost in La Mancha een vervolg met de documentaire He Dreams of Giants, die het maakproces van de uiteindelijke versie van The Man Who Killed Don Quixote volgt.
Kijken?
Wil je The Man Who Killed Don Quixote zien? Je kunt de film bekijken op Videoland en Canal+.