Toen Eraserhead in 1977 eindelijk werd uitgebracht, was David Lynch er al vijf jaar mee bezig. Die periode werd gekenmerkt door financiële problemen en zelfs een scheiding. Het liep dus bepaald niet van een leien dakje.
Voordat de regisseur aan Eraserhead begon, werkte hij echter aan een ander filmproject. Dat werd uiteindelijk geannuleerd en nooit voltooid, maar het leidde wel tot zijn regiedebuut Eraserhead.
Inspiratiebron
De moeilijkheden van het vaderschap, seksuele angsten en het leven in een industriële leegte komen allemaal tot uiting in Eraserhead, dat wordt gekenmerkt door de surrealistische, vervallen setting en de monsterlijke, buitenaards ogende baby waar hoofdpersoon Henry Spencer (Jack Nance) voor moet zorgen.
De invloed van Franz Kafka's The Metamorphosis is duidelijk zichtbaar en diende als een belangrijke inspiratiebron voor Lynch, die eerder al werkte aan een project dat expliciet een eerbetoon was aan het verhaal van Gregor Samsa.
Gardenback
Voordat hij begon met het filmen van Eraserhead, werkte Lynch aan een project genaamd Gardenback. In zijn boek Lynch on Lynch van Chris Rodley legde de regisseur uit: "Het hele idee ontstond uit een schilderij dat ik had gemaakt. Ik had een verhaal voor het script in mijn hoofd, en daarin zat iets wat sommigen een 'monster' zouden noemen. Wanneer je naar een meisje kijkt, gaat er iets van haar naar jou over. En in dit verhaal is dat iets een insect."
Caleb Deschanel was destijds verbonden aan het American Film Institute's Centre for Advanced Film Studies en raakte geïnteresseerd in Lynch' script. Lynch herinnerde zich: "Caleb vertelde me over een producent bij Fox die een reeks lowbudget-horrorfilms wilde maken. Die man was een vriend van hem en wilde mijn toestemming om Gardenback te laten zien."
Eigenzinnige manier van werken
Maar Lynch had altijd een eigenzinnige manier van werken en wist dat hij niet zomaar akkoord zou gaan met voorwaarden, tenzij hij kon maken wat hij zelf wilde, zonder zijn artistieke integriteit te schaden.
"Die man zei: 'Kijk, ik wil je 50.000 dollar geven om deze film te maken. Caleb zal hem draaien en het wordt een passieproject; je krijgt iedereen zover om gratis mee te werken.' Maar hij zei ook: 'Het is maar 45 pagina's. Je moet er 110 of 115 pagina's van maken. Het moet een volwaardig filmscript zijn.' En daar kreeg ik hoofdpijn van! 'Wat bedoelt hij daarmee?'"
Compromis
Vervolgens sprak Lynch met Frank Daniel van de Tsjecho-Slowaakse filmschool over wat er was gebeurd, en al snel werd er een compromis gesloten dat alles voor hem zou veranderen: "Frank zei: 'We doen vast iets verkeerd, want je bent een van onze favoriete personen en je bent van streek. Wat wil je doen?' En ik zei: 'Ik wil dat waardeloze Gardenback nu niet meer doen - het is verpest!' En hij zei: 'Wat wil je dan doen?' En ik zei: 'Ik wil Eraserhead maken.' En hij zei: 'Oké, maak dan Eraserhead.'"
En zo begon Lynch aan het proces om Eraserhead tot leven te brengen, inclusief de creatie van de buitenaardse baby, die tot op de dag van vandaag een mysterie blijft. Hij schreef het iconische nummer In Heaven, stelde een kleine cast en crew samen en maakte in vijf jaar tijd een film die hem op de kaart zette als een van de meest unieke nieuwe regisseurs - ook al werd de film aanvankelijk door veel critici verguisd.
Cultfilm
Sindsdien heeft Eraserhead veel lof ontvangen van critici en wordt hij beschouwd als een cultfilm, een hoeksteen van de onafhankelijke cinema en een heropleving van de traditie van de midnight movie.
Hoewel hij nooit terugkeerde naar Gardenback, wijdde Lynch de rest van zijn carrière aan het maken van bizarre en surrealistische verhalen en groeide hij uit tot een van de meest geliefde filmmakers in de filmgeschiedenis.
Kijken?
Wil je Eraserhead zien? Je kunt de film bekijken op Mubi en je kunt hem ook huren en kopen op Prime Video.
Voordat de regisseur aan Eraserhead begon, werkte hij echter aan een ander filmproject. Dat werd uiteindelijk geannuleerd en nooit voltooid, maar het leidde wel tot zijn regiedebuut Eraserhead.
Inspiratiebron
De moeilijkheden van het vaderschap, seksuele angsten en het leven in een industriële leegte komen allemaal tot uiting in Eraserhead, dat wordt gekenmerkt door de surrealistische, vervallen setting en de monsterlijke, buitenaards ogende baby waar hoofdpersoon Henry Spencer (Jack Nance) voor moet zorgen.
De invloed van Franz Kafka's The Metamorphosis is duidelijk zichtbaar en diende als een belangrijke inspiratiebron voor Lynch, die eerder al werkte aan een project dat expliciet een eerbetoon was aan het verhaal van Gregor Samsa.
Gardenback
Voordat hij begon met het filmen van Eraserhead, werkte Lynch aan een project genaamd Gardenback. In zijn boek Lynch on Lynch van Chris Rodley legde de regisseur uit: "Het hele idee ontstond uit een schilderij dat ik had gemaakt. Ik had een verhaal voor het script in mijn hoofd, en daarin zat iets wat sommigen een 'monster' zouden noemen. Wanneer je naar een meisje kijkt, gaat er iets van haar naar jou over. En in dit verhaal is dat iets een insect."
Caleb Deschanel was destijds verbonden aan het American Film Institute's Centre for Advanced Film Studies en raakte geïnteresseerd in Lynch' script. Lynch herinnerde zich: "Caleb vertelde me over een producent bij Fox die een reeks lowbudget-horrorfilms wilde maken. Die man was een vriend van hem en wilde mijn toestemming om Gardenback te laten zien."
Eigenzinnige manier van werken
Maar Lynch had altijd een eigenzinnige manier van werken en wist dat hij niet zomaar akkoord zou gaan met voorwaarden, tenzij hij kon maken wat hij zelf wilde, zonder zijn artistieke integriteit te schaden.
"Die man zei: 'Kijk, ik wil je 50.000 dollar geven om deze film te maken. Caleb zal hem draaien en het wordt een passieproject; je krijgt iedereen zover om gratis mee te werken.' Maar hij zei ook: 'Het is maar 45 pagina's. Je moet er 110 of 115 pagina's van maken. Het moet een volwaardig filmscript zijn.' En daar kreeg ik hoofdpijn van! 'Wat bedoelt hij daarmee?'"
Compromis
Vervolgens sprak Lynch met Frank Daniel van de Tsjecho-Slowaakse filmschool over wat er was gebeurd, en al snel werd er een compromis gesloten dat alles voor hem zou veranderen: "Frank zei: 'We doen vast iets verkeerd, want je bent een van onze favoriete personen en je bent van streek. Wat wil je doen?' En ik zei: 'Ik wil dat waardeloze Gardenback nu niet meer doen - het is verpest!' En hij zei: 'Wat wil je dan doen?' En ik zei: 'Ik wil Eraserhead maken.' En hij zei: 'Oké, maak dan Eraserhead.'"
En zo begon Lynch aan het proces om Eraserhead tot leven te brengen, inclusief de creatie van de buitenaardse baby, die tot op de dag van vandaag een mysterie blijft. Hij schreef het iconische nummer In Heaven, stelde een kleine cast en crew samen en maakte in vijf jaar tijd een film die hem op de kaart zette als een van de meest unieke nieuwe regisseurs - ook al werd de film aanvankelijk door veel critici verguisd.
Cultfilm
Sindsdien heeft Eraserhead veel lof ontvangen van critici en wordt hij beschouwd als een cultfilm, een hoeksteen van de onafhankelijke cinema en een heropleving van de traditie van de midnight movie.
Hoewel hij nooit terugkeerde naar Gardenback, wijdde Lynch de rest van zijn carrière aan het maken van bizarre en surrealistische verhalen en groeide hij uit tot een van de meest geliefde filmmakers in de filmgeschiedenis.
Kijken?
Wil je Eraserhead zien? Je kunt de film bekijken op Mubi en je kunt hem ook huren en kopen op Prime Video.
