Algemeen

Is 4DX de nieuwste bioscoopsensatie?

Storm, sneeuw en bliksem in de zaal. Om maar wat te noemen.

door Bram de Groot om 19:13 in Algemeen
Ondertussen zijn we al een paar jaar gewend aan de 3D-bril en bij sommige bioscopen kun je zelfs plaatsnemen in de D-Box, een stoel die onder meer meebeweegt met de actie op het scherm. Maar het kan gekker. In Nederland is de nieuwste bioscoopinnovatie nog niet geland, maar wereldwijd breidt de 4DX-bioscoop van de Zuid-Koreaanse partij CJ 4DPLEX zich snel uit.


Wat is 4DX?

De titel zegt het al. De filmervaring wordt 4D, vierdimensionaal. Naast de 3D-bril krijgt de kijker met meer omgevingsfactoren te maken. Deze bestaan uit onder meer een bewegende stoel, vibratie, arm en rug-kietelaars, wind, water, mist, bubbels, regen en sneeuw uit de lucht en storm-, licht- en geluidseffecten. De 4DX-effecten voor bij een film worden binnen een maand vervaardigd, waarbij de filmstudio soms betrokken is. Onderstaande video legt het allemaal uit:


Waar vind je 4DX?

In Nederland is er voorlopig nog geen 4DX-zaal of -bioscoop te vinden. Toch zijn er wereldwijd al meer dan 300 4DX-locaties. In 2009 werd de techniek voor het eerst ingezet tijdens een voorstelling van Journey to the Center of the Earth in Seoul. Recent opende een 4DX-bioscoop in Canada, het veertigste land met een 4DX-zaal/bioscoop. In Groot-Brittannië zijn vijf 4DX-bioscopen en de Zuid-Koreaanse partij zou in gesprek zijn met Noord-Amerikaanse exploitanten om 4DX landelijk uit te rollen. In 2016 hadden 15 miljoen mensen een 4DX-voorstelling bezocht. Ondertussen verschijnen er 'speciale' 4DX-trailers online, zoals voor Resident Evil: The Final Chapter.

Hieronder zie je hoe een 4DX-zaal/bioscoop wordt gebouwd:


Wat denk jij?

4DX lijkt op dit moment een grote kans te hebben om grootschalig uitgerold te gaan worden. Of het zoveel impact kan hebben als 3D valt te betwijfelen. De ticketprijs ligt bijvoorbeeld al ongeveer 8 euro hoger dan een ticket voor een 3D-voorstelling. Ook is er concurrentie. Zo wordt er gewerkt aan virtual reality-zalen en lijkt ScreenX nog levend. Dit uiteraard naast de wat meer standaard oplossingen als IMAX, HFR en Immersive Audio. In 2014 plaatsten we nog een poll/artikel over innovaties in de bioscoop.

Wat vind jij van 4DX? Heeft dit volgens jou (de) toekomst?



18 Reacties

account_circleLog in of registreer om mee te praten.

Master Of Films

Avatar

Sky News had 2 jaar geleden ook een item hierover.

JamesBond

Avatar

Doe mij nou maar gewoon een mooie, ouderwetse (IMAX) 2D-film...

ISIM

Avatar

Voor 4D ben ik zeker wel bereid om wat extra's voor neer te leggen. 3D voegde echt niets toe. Niet toevoegen en toch meer betalen. 4D kan echt leuk worden denk ik. Alleen ik weet niet of dat 2 uur vol te houden ia.

Stijnosso

Avatar

4DX is leuk voor in een pretpark maar niet voor in de bioscoop...

vfjvanwillegen

Avatar

Ik heb in Bangkok 'Superman v Batman' gezien, in een 4D bioscoop. Een verschrikkelijke 2 uur waren dat. En dat kwam niet alleen door de film.

Het grootste probleem vond ik dat de effecten niet kloppen met de ervaring: als Superman een slag in zijn rug krijgt, krijg jij ook een slag in je rug. Dit werkt heel vervreemdend. In mijn ogen werken dit soort effecten alleen als je zoiets uit een POV perspectief mee maakt.

Een effect wat bijvoorbeeld wel werkte is bij een scene met veel wind. In de bios gaat het dan ook 'waaien'. Vanuit het perspectief van de kijker klopt die ervaring en werkt het versterkend.

Ander groot probleem was dat je stoel 2 uur lang door elkaar wordt geschud. Mijn zitvlak was echt kapot na die marteling.

Brein8998

Avatar

Lijkt me echt niet chill om heen een weer geschud te worden of water in mijn smoel te krijgen tijdens een film. Ga daarvoor lekker naar de PandaDroom...

Van al die 'oh zo geweldige' extra ervaringen in de bios wordt ik moe. Ik heb geen hekel aan 3D maar get voegt voor mij nooit iets toe.

Voor IMAX scherm of een luxe bioscoop stoel wil ik wel wat extra geld leggen maar voor deze onzin niet.

Decepticon

Avatar

Heb het toen al gezegd, zoals velen met mij, leuk voor een pretpark, maar niet voor in de bioscoop.
Ik heb in 2005 de 4D voorstelling gezien/meegemaakt van Honey I Shrunk the Audience en dat was krap een half uur. Maar daar hoefde ik niet voor bij te betalen, want het was onderdeel van een pretpark, was volgens mij in Animal Kongdom, Florida.
Zo ook Shrek 4D in Universal Studios en Moviepark Germany, die was volgens mij maar 15-20 minuten ofzo.
Een 20 minuten tot een half uur is wel leuk, maar dan houdt het ook op. Zoals vfj al zegt, een lange speelduur van een echte film, wordt een martelgang.
En maar 15 miljoen mensen in de hele wereld zo'n voorstelling bezocht? Dat kan helemaal niet uit.
En een ticket die nog eens 8euro duurder is? Daar gaan niet veel mensen geld voor neerleggen.

Btw, is bij het aantal van 15 miljoen alleen van deze echte 4D bioscoopbezoeken geteld, of ook die van de voorstellingen die onderdeel zijn van pretparken?

esteban

Avatar

In 2001 kon je al gelijkaardige ervaringen opdoen in het bioscoop-pretpark in Frankrijk. (naam ontsnapt me) Het werkte heel afleidend en het was absoluut onmogelijk om op de film zélf te concentreren. Voelde heel onnatuurlijk en geforceerd aan. Voor mij hoeft het niet.

Renegade

Avatar

Ik ben ooit naar de 4d ervaring geweest van terminator. Die voegde daadwerkelijk wat toe. Maar zie liever een film in 3d of 2d. Waar ik wel nieuwschierig naar ben is de vr ervaring.

Decepticon

Avatar

Die Terminator voorstelling was geen 4D en eigenlijk weer wat anders, het heette Terminator 3D. Daar speelden echte acteurs mee voor het scherm, vlak voor het publiek, ik kan me niet herinneren dat ze daarbij ook water en wind de zaal in bliezen.

MovieBuzz

Avatar

Zoiets als Feel-O-Movie in de Kentucky Fried Movie uit 1977?

Master Of Films

Avatar

Het mag duidelijk zijn dat een pornofilm niet echt lekker werkt met 4DX. Je wordt er niet bepaald rustig van.

Kamajiisama

Avatar

Heel mooi allemaal ..Pfff....wat mag een Bioskaartje dan kosten ? Ik zie het voor me.....wordt heel leuk met Snacks/Drinks..hahahah .Voor mij lekker ouderwets 2D en knallend Digitale geluid .

John Wayne

Avatar

Laat al die onzin achterwege. Ik kijk liever gewoon een film in 2-D. Als het verhaal goed genoeg is en e.e.a. wordt ook nog prima in beeld gebracht, dan word ik vanzelf meegesleurd in de film.

Het doet me wel denken aan Kentucky Fried Movie, waar een z.g.n. Feel-O-Rama bioscoop getoond wordt...

John Wayne

Avatar

Ik was schijnbaar niet de enige die aan Kentucky Fried Movie moest denken. Movie Buzz dacht er ook al aan.

Ed Crane

Avatar

@Decepticon:
Terminator 3D was wel in 4D, al kan ik maar één 4D-effect herinneren: als die vloeibaar metalen spin bevroren is en uit elkaar spat dan voelde je koud water in je gezicht sproeien.

Eén keer was genoeg, T2-3D was leuk, maar ik zit er niet op te wachten dat ik in de toekomst nog vaker in m'n gezicht wordt gespoten... Maar de liefhebber mag daar natuurlijk gerust extra geld voor gaan betalen.

Decepticon

Avatar

@Ed
Ah kijk, ik heb hem in 2005 gezien en is voor mij te lang geleden om dat te herinneren. Maar dat Etty ineens echte acteurs Jeffrey podium opkwamen, kan ik me nog heel goed herinneren. Was een mooie ervaring.

NieuwsFilm

meest populair