"Het beste acteerwerk dat ik ooit heb geleverd": de rol uit '69 waarvoor Marlon Brando het liefst herinnerd wilde worden

"Het beste acteerwerk dat ik ooit heb geleverd": de rol uit '69 waarvoor Marlon Brando het liefst herinnerd wilde worden

Marlon Brando wilde het liefst herinnerd worden voor zijn rol in de historische oorlogsfilm 'Burn!' uit 1969.

Het is inmiddels bijna 22 jaar geleden dat we afscheid moesten nemen van Marlon Brando. Hij wordt algemeen beschouwd als een van de grootste en invloedrijkste acteurs in de filmgeschiedenis en vertolkte talloze iconische rollen. Toch is er één film waarvoor hij zelf het liefst herinnerd wilde worden.

Brando blijft vooral bekend door zijn rol als Vito Corleone in The Godfather (1972), waarvoor hij ook een Oscar won. Daarnaast won hij een tweede Oscar voor zijn vertolking van havenarbeider Terry Malloy in On the Waterfront. Verder werd hij genomineerd voor een Oscar voor zijn rollen in A Streetcar Named Desire, Viva Zapata!, Julius Caesar, Sayonara, Last Tango in Paris en A Dry White Season.

Uitzonderlijk instinctief acteertalent
Hoewel hij in sommige verhalen wordt neergezet als de grondlegger van de moderne methodacting, stond Brando er ook om bekend op de set te verschijnen zonder zijn tekst volledig te hebben ingestudeerd. Dat was in elk geval zo bij Apocalypse Now, waar die werkwijze hem mogelijk juist een van zijn meest indringende rollen opleverde. Sterker nog: voor velen is het zelfs een van de sterkste films uit zijn carrière.

Het laat zien dat Brando beschikte over een uitzonderlijk instinctief acteertalent. Toch is er één film waarin die natuurlijke aanleg en zijn artistieke toewijding samenkomen in wat hij zelf beschouwde als zijn beste werk. Het is niet zijn bekendste film, maar Brando raadde iedereen aan om Burn! (1969) te zien.

Beste acteerwerk ooit
In zijn memoires Songs My Mother Taught Me noemde hij de film "het beste acteerwerk dat ik ooit heb geleverd". Burn! is een historische oorlogsdramafilm geregisseerd door Gillo Pontecorvo. De muziek werd gecomponeerd door Ennio Morricone, die verantwoordelijk was voor talloze klassiekers, waaronder de Dollars-trilogie van Sergio Leone.


De film speelt zich af in het midden van de 19e eeuw en volgt Brando als William Walker, een Britse geheim agent die wordt ingezet om een Portugese kolonie in het Caribisch gebied ten val te brengen. Door het manipuleren van een slavenopstand dient hij de belangen van de suikerhandel, met alle gevolgen van dien wanneer er een marionettenstaat ontstaat.

Gelaagd historisch verhaal
Het verhaal is deels gebaseerd op de avonturen van de Amerikaanse avonturier William Walker, naar wie het personage is vernoemd, en zijn invasie van Nicaragua in 1855. Scenaristen Franco Solinas en Giorgio Arlorio putten daarnaast uit de ervaringen van inlichtingenofficier Edward Lansdale, die in de jaren vijftig en zestig actief was in opdracht van de Amerikaanse overheid in de Filipijnen en Indochina, evenals uit de context van de Cubaanse Revolutie.


Over de film zei Brando: "Naast Elia Kazan en Bernardo Bertolucci was Gillo Pontecorvo de beste regisseur met wie ik heb gewerkt, ook al hebben we elkaar bijna vermoord. Hij regisseerde me in een film uit 1969 die vrijwel niemand heeft gezien."

Geen commercieel succes
Burn! was inderdaad geen commercieel succes, mede door de 'indie'-stijl van de film en de oorspronkelijke buitenlandse titel, Queimada. Toch ontbrak het de film volgens Brando zeker niet aan inhoud. "Ik speelde een Engelse spion, Sir William Walker, die symbool stond voor alle misdaden die Europese machten in de negentiende eeuw in hun koloniën begingen", vertelde hij.


De film leverde daarmee scherpe kritiek op het kolonialisme en het Amerikaanse buitenlandse beleid van die tijd. "Er waren veel parallellen met Vietnam", voegde Brando toe. "De film liet het universele thema zien van de sterken die de zwakken uitbuiten. Ik denk dat ik daarin mijn beste acteerprestatie ooit heb geleverd, maar weinig mensen hebben de film gezien."

Maken van de film was niet eenvoudig
De opnames waren allesbehalve eenvoudig en vonden grotendeels plaats in de tropen van Colombia. Brando herinnerde zich: "Op de meeste dagen was het boven de 39 graden en veranderde de luchtvochtigheid de set in een soort Turks bad." Maar juist die omstandigheden onderstreepten volgens hem de intensiteit van het project.


Meer dan een halve eeuw later is Burn! misschien nog steeds niet zijn bekendste werk, maar volgens Brando is dat geen reden om de film te onderschatten. Het is een gedurfde, duistere en indringende film die in zijn ogen terecht herinnerd mag worden als een van zijn meest persoonlijke prestaties.

Kijken?
Wil je Brando zien in Burn!? Je kunt de film op dit moment niet vinden op de verschillende streamingdiensten in Nederland, maar je kunt hem wel kopen op dvd.

NieuwsFilm

meest populair