Recensie

Land of the Dead (2005)

Heeft zijn publiek op die manier weinig exclusiefs meer te bieden.

door Gudo Tienhoven om 12:10 in RECENSIES
Land of the Dead poster
Regie: George A. Romero | Cast: Simon Baker (Riley), John Leguizamo (Cholo), Dennis Hopper (Kaufman), Asia Argento (Slack) e.a. | Speelduur: 93 min.

Hoe verandert de mens als zijn vertrouwde omgeving plaats maakt voor chaos en wanorde? Al sinds de uitvinding van de camera is het een van de favoriete en meest dankbare onderwerpen geweest in de filmgeschiedenis. De verbeelding ervan is bijna altijd een afspiegeling van de tijdsgeest. Charlie Chaplin liet in The Great Dictator zien dat er zelfs in tijden van oorlog ruimte moest zijn voor hoop en om een recenter voorbeeld aan te halen zagen we in enkele scènes uit Spielbergs invasiefilm War of the Worlds hoe mensen in staat waren tot moord om met de veerboot mee te kunnen naar een ‘veilige plek’.

Hoewel film natuurlijk altijd een afspiegeling is van zijn tijd kun je stellen dat er voor 1968 in ieder geval geen horrorfilms waren die zulke thema’s behandelden; ze waren vaak alleen maar geïnteresseerd in de chaos zelf. Met Night of the Living Dead maakte George A. Romero misschien wel een van de eerste intelligente griezelproducties, het was in ieder geval de eerste zombiefilm met hersenen. De waggelende levende doden vervulden slechts een bijrol en waren ondergeschikt aan de werkelijke attractie: de hoog oplopende spanningen binnen een groepje compleet uiteenlopende mensen, die zich in een huis schuilhielden en gedwongen waren met elkaar te overleven. Vooral met het buitengewoon verontrustende einde maakte Romero een stevig slotpleidooi: als orde en controle wegvallen komt het primitieve dier in de mens naar boven, die in de eerste plaats altijd voor zijn eigen leven kiest boven dat van een ander. Bij een recente blik op deze onvolprezen klassieker kon ik mijn gedachten naar de huidige situatie in New Orleans en de schandalige wijze waarop de Bush-regering daarmee is omgegaan maar met moeite onderdrukken. Romero bleek al aan het begin van zijn carrière een scherp observator en bewees bovendien dat maatschappijkritiek vermomd als een ogenschijnlijk goedkoop ogende horrorfilm uiterst effectief werkte.

De regisseur vervolgde zijn succes met 1979 met het spannende vervolg Dawn of the Dead, dat volgens hetzelfde principe werkte. Locatie was ditmaal een verlaten warenhuis waar, wederom een groep bivakkeert om de zombieplaag te ontlopen. Parallellen met de consumptiemaatschappij waren er te over. De gedachte was vindingrijk: waar gaan me met z’n allen massaal naartoe als alleen ons instinct nog functioneert? Inderdaad, de supermarkt. Heel wat minder inventief bleek de inmiddels 65-jarige filmmaker met de derde uit de reeks Day of the Dead (1985), dat een reflectie was van de jaren tachtig gekenmerkt door militaire regimes, ruziënde staten en economische impasses. Zoals het wel vaker gaat in een horrorreeks maakte de scherpte steeds meer plaats voor smerigheid. Een trilogie leek voltooid, maar wellicht door alle kritiek op de derde episode, of gewoon omdat hij al lange tijd tegenover grote namen het onderspit moest delven als B-filmer, is er nu Land of the Dead, dat als uitgangspunt heeft dat zowel mens als zombie zijn geëvolueerd. Nog steeds trekken hordes mensen erop uit om met een compleet arsenaal aan wapens de ‘doden’ neer te maaien. In de reusachtige woontoren Fiddler’s Green heeft Kaufman (Dennis Hopper) rijke lui de kans geboden een leven te leiden alsof alles was zoals voorheen: de stad wordt immers door brede rivieren omringd die de zombies keurig op afstand houden. Die illusie is uiteraard snel voorbij.

In een interview liet George A. Romero weten bang te zijn dat mensen zich van maatschappelijke problemen als het AIDS-virus of armoede, van buitenaf zouden afschermen. Het idee heeft een centrale plaats in zijn Land of the Dead ingenomen. Toch roept zijn film lang niet meer zulke interessante vragen op als de eerdere trilogie. Kon je er bij vooral de eerste twee delen simpelweg niet omheen, hier moet je het erin willen zien. Ook Land of the Dead is nu eenmaal een kind van zijn tijd en dat zet puur vermaak op de eerste plaats. Gelukkig is Romero vakman genoeg om de aandacht niet te laten verslappen, maar hij wordt tegengewerkt door een heel ander probleem. De moderne remake van Dawn of the Dead en de Britse tegenhanger 28 Days Later waarin zombies in plaats van strompelend, rennend op je afkwamen en parodieën als Shaun of the Dead hebben Romero’s creaties (al zijn het klassieken) ver achter zich gelaten. Zombies zijn niet langer meer de sukkeltjes van het horrorgenre. Wat dat betreft doet de regisseur weer een stapje terug. Als zijn vooruitstrevende denkbeelden over onze samenleving dan ook al naar de achtergrond zijn verdwenen, moet je concluderen dat de tijd hem ditmaal heeft ingehaald. Nog problematischer is het dan dat zijn film wordt bevolkt door zulke stereotypen (de verplichte macho, de profiteur, de underdog, het heethoofd etc.). Land of the Dead heeft zijn publiek op die manier weinig exclusiefs meer te bieden.

15 Reacties

account_circleLog in of registreer om mee te praten.

ash_

Avatar

De moderne remake van Dawn of the Dead en de Britse tegenhanger 28 Days Later waarin zombies in plaats van strompelend, rennend op je afkwamen en parodieën als Shaun of the Dead hebben Romero’s creaties (al zijn het klassieken) ver achter zich gelaten. Zombies zijn niet langer meer de sukkeltjes van het horrorgenre. Wat dat betreft doet de regisseur weer een stapje terug.

Jouw mening natuurlijk maar ik denk dat heel wat mensen dit niet met jou eens zijn. Zelf vond ik de rennende zombies best geslaagd maar de ouderwetse strompelende zombies komen op mij nog altijd dreigender over. En sukkeltjes? Wacht maar totdat strompelende zombies je te pakken krijgen! B-)

WoUtoMatiC

Avatar

Tijd voor een nieuwe rennende vs strompelende zombies discussie!

Stok

Avatar

Die strompelende zombies vond ik ook de charme van de originele Dawn of the Dead. Juist de onderschatting die sommige maakte bleek levensgevaarlijk te zijn. Ik vind het origineel dan ook leuker dan de remake.

mercapto

Avatar

Zombies horen te strompelen, eigenlijk horen ze comatose kasplantjes te zijn maar ach, strompelen is het beste voor in een film. Speel Resident Evil maar eens, de trage gang van zombies die je langzaam insluiten en aan je gaan knagen is fantastisch en enorm drukkend Smiley face

Capone

Avatar

De kracht van zombies is dat ze in grote getalen aanwezig zijn. Dus het maakt niet uit hoe hard je vlucht en waar naar toe, want de zombies krijgen je toch wel. Dan maakt het helemaal niet uit of ze kunnen rennen of een rollator moeten gebruiken...

Morrigun99

Avatar

Ik vond het een leuke film, maar ook zeker onderdoen voor de originele trilogie.
De review slaat de spijker op z'n kop; zeker kijken, maar verwacht geen wereldschokkende verassingen meer.

Steadicam

Avatar

Interessante analyse hoor, maar ik denk niet dat twee films met snelle zombies meteen een anachronisme van Romero maken. De gore effecten voldoen aan de huidige standaard en de strijd tussen mens en zombie is opnieuw angstaanjagend. Romero toont dit keer opmerkelijk veel sympathie voor de zombie's, maar geef hem eens ongelijk in deze tijden!

Pimsel

Avatar

strompelend 1 - 0 rennend

Glue

Avatar

strompelend 2-0

mickvh

Avatar

strompelend 3-0 fietsend

geertvdheide

Avatar

Strompelend vind ik inderdaad passender in een zombie-film. Een regisseur moet gewoon goed omgaan met de trage pas van de zombies, en de film spannend houden.

Voorbeeld: Als een zombie vanaf 200 meter afstand in zijn uppie op je af komt met 0,5 km/u, dan zul je waarschijnlijk niet echt bang worden... Maar als alles donker is, er zijn talloze zombies, en ze zijn dichtbij, dan veranderd de sfeer snel lijkt me.

Dit wil niet zeggen dat ik 28 Days slecht vond, die film is ook best aardig.

Dinalfos

Avatar

Yep, strompelende zombies vind ik ook veel leuker. Het cruciale verschil zit hem in de achterliggende gedachte. Bij rennende zombies krijg je een stevige adrenaline kick die wel lekker voelt voor dat moment, maar die je ook weer snel vergeten bent. Dus je ziet een zombie in sneltreinvaart op je afkomen en je denkt "oh shit, rennen!!". Zijn we veilig? Mooi.

Bij de langzame zombies in Dawn of the Dead kwam er gewoon meer bij kijken dan dat. Daar speelden elementen mee van poor judgement, zelfoverschatting, arrogantie, wanhoop en de ronduit verradelijke(om niet te zeggen dubbelzinnige) verschijning van die zombies die met de hoofden van de hoofdrolspelers speelden. Dit alles zorgt ervoor dat zombies een extra dimensie meekrijgen, bovenop het simpel aanjagen van angstgevoelens.

Dit alles ontbreekt geheel in de Dawn Remake, die verder overigens redelijk te pruimen was als op zichzelf staande film. Door dit gebrek, echter, mist de film een van de belangrijkste krachtpunten die de klassieke (goede) zombiefilms wel hebben: sfeer en een zekere mate aan psychologische verdieping. En nog afgezien daarvan: zombiefilms met strompelende zombies, foute jaren zeventig horrormuziek, en een wat fletse beeldkwaliteit zijn nou eenmaal inherent aan het genre en dat moet vooral zo blijven! Dat klinkt buitengewoon dogmatisch en ouderwets, maar dat kan me lekker niets schelen :P

Albert020

Avatar

Zeer slechte film ( echt een K** film )
Zonde van me Euries ! ! !

Almar

Avatar

Deze film viel me erg tegen. Normaal zit er zelfs in een zombiefilm nog een piepklein verhaallijntje. Het verhaal in deze film is echt belachelijk slecht te noemen. Desondanks zitten er wel enkele geinige scenes in, maar je kan je geld zeker beter besteden.

MrPunisher

Avatar

STOMPELEND OF RENNEND
ALLE ZOMBIES ZIJN GEWOON KIKS!!!
IK VIND DAWN OF THE DEAD UIT 2003 NOG ALTIJD DE BESTE...
LAND OF THE DEAD VOND IK OOK EEN CHIQUE FILM IVM DAT HUN GAAN STRIJDEN TEGEN DE ZOMBIES...

MENSEN WIJ WORDEN ELK JAARTJE EEN JAAR OUDER... FILM-MAKERS GAAN ELK JAAR MET DE TIJD MEE.. EN ER MOET TOCH EENS IETS NIEUWS KOMEN...
IN DIT GEVAL: ZOMBIES DIE RENNEN, DENKEN, EN KUNNEN SCHIETEN...
VOLGENDE ZOMBIE FILM (ARMY OF THE DEAD)

WAT ZOU DAT WORDEN?
MISSCHIEN KUNNEN ZOMBIES DAN AUTO BESTUREN OF HEBBEN ZE MOBIELE TELEFOONS... DAWN OF THE DEAD 2 KOMT OOK NOG UIT.. DUS IK BEN BENIEUWD MENSEN!!

Land of the Dead

acties