Recensie

The Circle (2017)

Geslaagde boekverfilming over een multimediabedrijf dat ons leven en privacy beïnvloedt. Realistischer dan je denkt.

Beste filmliefhebber,

Wij zien dat je een adblocker gebruikt. Dit vinden wij jammer, want FILMTOTAAL is dankzij onze advertenties gratis toegankelijk. Graag willen we je vragen een uitzondering te maken voor FILMTOTAAL. Hoe je dat moet doen lees je hier.

M.v.g FT

door Arjan Welles om 23:03 in RECENSIES
The Circle poster
Regie: James Ponsoldt | Cast : Emma Watson (Mae Holland), Tom Hanks (Bailey), Ellar Coltrone (Mercer), Karen Gillan (Annie), John Boyega (Ty), Patton Oswalt (Stenton), Glenne Headley (Bonnie Holland), Bill Paxton (Vinnie Holland), e.a. | Speelduur: 110 minuten | Jaar: 2017

1
Afgelopen week kondigde de club rondom Mark Zuckerberg aan dat bijna twee miljard aardbewoners bij zijn sociale netwerk zijn aangesloten. Dit betekent dat Facebook in meer of mindere mate over de gegevens beschikt van een kwart van de wereldbevolking. Hierbij zijn dan ook de ontwikkelingslanden die doorgaans geen internettoegang hebben meegerekend. Een enge gedachte als je bedenkt dat het sociale netwerk al lang niet meer dat leuke smoelenboek is maar draait om het vergaren van gegevens voor commerciële doeleinden.

De term sociale media is dan ook misleidend, want willen giganten als Facebook, Google en Apple echt ons tot dienst zijn of zien ze ons al melkkoe? En hoe heilig is je eigen privacy als je deze met een enkele muisklik kan opgeven of ter beschikking stelt aan overheden met als argument dat het voor je eigen en de internationale veiligheid is?

Hoe erg het uit de hand kan lopen en al is gelopen wordt duidelijk in de The Circle. De bestseller van Dave Eggers maakt duidelijk hoeveel wij ons lot leggen in de handen van multinationals. Het lijkt allemaal zwaar overdreven, maar als je de stappen die erin gemaakt worden nader bestudeert en naast de werkelijkheid legt dan is het realistischer dan het lijkt. Voor de onvermijdelijke verfilming van James Ponsoldt schreef de oorspronkelijke auteur mee aan het scenario.

Centraal staat kunsthistorica Mae Holland die van het ene tijdelijke baantje in het andere rolt. Ze is dan ook dolblij als haar vriendin Annie haar een baan bezorgt bij de klantenservice van multimediaplatform The Circle. Alles draait om de gunst van de klant en Mae kan haar klanttevredenheid realtime checken. Mae komt in een warm bad terecht, waarbij holle kreten als 'sharing is caring' en sociale controle hoog in het vaandel staan.

En dan komt het bedrijf ook nog eens aanzetten met de financiering van het dure medicatieprogramma van Maes vader Vinnie (een van de laatste rollen van Bill Paxton) die aan multiple sclerose lijdt. Het is allemaal te mooi om waar te zijn. En dat is het ook, wordt geleidelijk duidelijk. Er bestaat een dunne scheidslijn tussen mensgericht zijn en ronduit beklemmende betutteling.

De leider van The Circle is de charismatische Eamon Bailey, die elke vrijdagmiddag in jeans en een gemakkelijke trui en met koffiemok in zijn hand zijn personeel toespreekt. Zijn nieuwste uitvinding is een haast onzichtbare camera ter grootte van een knikker die niet alleen haarscherpe beelden aflevert, maar ook de statistieken van de omgeving en diens bezoekers analyseert.

Het wordt steeds benauwender, want waar was ze een heel weekend toen er allerlei activiteiten door het bedrijf georganiseerd werden? En waarom deelt ze zo weinig over haar sociale leven? Terwijl alle alarmbellen zouden moeten afgaan, committeert Mae zich juist steeds meer aan The Circle.

Haar werkgever is dan ook meer dan een inkomstenvoorziening, maar grijpt diep in in alle aspecten van zowel Maes leven als haar moraal. Want waarom zou je geheimen hebben? Staat dit immers niet gelijk aan liegen, want wat heb je te verbergen? Het lijken achterdochtige vergezichten, maar Eggers maakt in kleine stappen duidelijk dat we als maatschappij al een heel eind zijn.

Mae staat steeds in het middelpunt, waardoor acteurs als Tom Hanks en John Boyega met slechts een handjevol scènes aan de zijlijn blijven staan. Mae waait niet enkel met alle winden mee, maar legt ook contact met sceptici, zoals de uitvinder van TruYou, die alle online activiteiten bundelt en de voorloper was van The Circle. Telkens doemt de vraag op of de hoofdpersoon nou echt zo beïnvloedbaar is of toch nog haar eigen keuzes kan maken.

Informatie, het consumeren en het delen ervan is de nieuwe religie, waar we met zijn allen verslaafd en ondergeschikt aan zijn geworden. Eggers spreekt het niet hardop uit, maar de subtekst die hij ons voorschotelt liegt er niet om. De uitspraken om dit verbloemen gaan steeds verder. Het fundamentele recht op informatie bijvoorbeeld of het verstrekken van volledige transparantie aan iedereen om je heen. The Circle lijkt zich te onthouden van commerciële oogmerken. Het enige zwakke punt in Eggers' bronmateriaal is dan ook het doel dat Bailey met zijn club nastreeft. Is het macht, geld of 'gewoon' alles over iedereen te weten komen?

Emma Watson is enigszins onwennig in haar hoofdrol, al is het maar omdat haar Britse tongval her en der nog doorsijpelt door haar Amerikaanse accent. Maar eigenlijk past deze onzekerheid ook wel bij haar personage dat zich in moordend tempo onder moet zien te dompelen in een nieuwe familie, terwijl haar eigen ouders alle steun nodig hebben. Het geeft aan waarom Mae zo afhankelijk wordt van haar nieuwe werkgever.

Dit kan uiteraard alleen maar verkeerd aflopen, maar Eggers laat ons gissen over het moment waarop het Mae allemaal te veel wordt. Hij is hierbij explicieter dan in zijn eigen boek en markeert een duidelijk einde. Wellicht is dit een compromis dat hij moest sluiten met de filmmaatschappij. Dit laat niet onverlet dat The Circle stof tot nadenken geeft. Na afloop van de voorstelling checkte bovengetekende zijn smartphone en dat voelde toch even anders.

10 Reacties

account_circleLog in of registreer om mee te praten.

Meller77

Avatar

Uitgebreide recensie. Ben benieuwd waarom deze film in de vs toch behoorlijk geflopt is. Sociale media?

Rich Art

Avatar

Ik denk eerder de verwachting. Het wordt opgezet als een grote blockbuster, maar dat is het totaal niet. En dat is voor die Amerikanen allemaal veel te lastig... Stel je voor dat ze moeten nadenken bij een film in de zomer...

benjamin

Avatar

Meller77 "Ben benieuwd waarom deze film in de vs toch behoorlijk geflopt is. "
Lijkt vooral een combinatie van een heel negatieve ontvangst (dit is de eerste positieve recensie die ik tegenkom) en ook geen al te overtuigende marketingcampagne te zijn...

Geranimous

Avatar

Ik ben ook verrast door deze recensie. Deze film wordt idd overal afgebrand. Ik geef em misschien tock maar een kans

Dwayne

Avatar

Gisteravond de film gezien. Zonder verwachtingen heengegaan, maar de film viel niet tegen. Emma Watson haar acteerprestaties zijn oké, maar de sfeer die in de film hangt is waar het echt om draait.

Thiver

Avatar

Oei, dilemma. Tom Hanks beschouwde ik jarenlang als mijn favoriete acteur (en hij zit nog steeds wel ergens in mijn top tien), maar Emma Watson heeft me sinds de Harry Potter-reeks met geen enkele rol kunnen overtuigen dat ze kan acteren. Meestal werkt ze zelfs flink op mijn zenuwen. Wat te doen?

Steadicam

Avatar

Same here, maar ik geef haar nog één kans. Het boek was zo meesterlijk dat ik wil weten wat ze ervan gemaakt hebben.

Ed Crane

Avatar

@Thiver:
In 'This Is The End' was ze prima te pruimen ;)

Thiver

Avatar

Nu je het zegt: als zichzelf was ze inderdaad redelijk overtuigend. :D Een vriend van mij heeft dezelfde problemen met Julia Roberts, maar vindt haar in de tweede helft van Ocean's Twelve ineens een stuk geloofwaardiger.

Elwyn

Avatar

Een veelbelovend verhaal en ook een veelbelovend eerste half uur van de film. Na Harry Potter even wennen aan een volwassen rol van Emma Watson die overigens in deze rol best weet te overtuigen. Ook aan de andere acteurs ligt het zeker niet. Gecombineerd met het boeiende thema: transparantie versus privacy, had deze film gemakkelijk een topper kunnen worden. Het is dan ook uitsluitend aan de sriptschrijvers te wijten dat het een totale flop geworden is. In de tweede helft gebeurt er niets verrassends meer, het ongeluk van Mae's vriendje zie je mijlenver van te voren aankomen. Klein hoogtepuntje is de videoconversatie met de Schotse vriendin van Mae. Het blootleggen van de geheimen van de bedrijfsleiding met alle gevolgen van dien, is belabberd uitgewerkt, langdradig en zonder enige spanningsboog. Het einde is dan ook erger dan de welbekende nachtkaars.

The Circle

acties