'Kokuho': succesvolste Japanse live-actionfilm aller tijden is een weergaloos epos over de prijs van roem (2025)
De jonge Kikuo wordt klaargestoomd tot de beste kabuki-acteur ooit, maar moet daar alles voor overhebben.
Regie: Sang-il Lee | Scenario: Satoko Okudera | Cast: Ryo Yoshizawa (Kikuo Tachibana), Ryusei Yokohama (Shunsuke Ogaki), Ken Watanabe (Hanjiro Hanai), Mitsuki Takahata (Harue Fukuda), Shinobu Terajima (Sachiko Ogaki), Soya Kurokawa (jonge Kikuo), Keitatsu Koshiyama (jonge Shunsuke), e.a. | Speelduur: 175 minuten | Jaar: 2025
In 2005 riep UNESCO kabuki uit tot immaterieel erfgoed. De expressieve Japanse theaterkunst, die disciplines als acteren, dans en zang combineert, kent haar oorsprong in het begin van de zeventiende eeuw. Toen kabuki bij het gewone volk enorm populair bleek, begon het conservatieve shogunaat zich ermee te bemoeien. Vrouwen mochten niet langer optreden, waardoor mannen voortaan álle rollen moesten vertolken. Zo groeide het specialisme van 'onnagata', de mannelijke vertolker van vrouwelijke personages, uit tot de meest verfijnde tak van kabuki.
Het epische drama Kokuho ('nationale schat') van de in Japan geboren Koreaan Sang-il Lee markeert de succesvolste live-actionfilm uit de Japanse geschiedenis en heeft een ongekend lange run in de bioscopen gekend. De film opent op een nieuwjaarsdiner in het Nagasaki van 1964. Yakuza-leider Tachibana heeft de vooraanstaande kabuki-acteur Hanjiro Hanai uitgenodigd. De man wordt met alle egards verwelkomd en krijgt, tot enige schaamte van de gastheer, een amateurvoorstelling voorgeschoteld. Hanai is echter diep onder de indruk van de vijftienjarige zoon van de maffialeider.
De kabuki-meester ziet in Kikuo Tachibana een groot talent. Nadat het samenzijn door een rivaliserende bende met bruut geweld wordt beëindigd, worden de ouders van Kikuo vermoord. Een jaar later besluit Hanai de jonge amateuracteur, die faalt in het nemen van wraak, maar wel een enorme tatoeage op zijn rug van een uil heeft gekregen, onder zijn hoede te nemen. Samen met Hanais opvolger, de zestienjarige Shunsuke, wordt Kikuo klaargestoomd om de beste onnagata van Japan te worden. Er ontstaat een hechte vriendschap, maar de onderlinge concurrentie tussen de twee jonge acteurs lijkt de harmonie te verstoren.
Lee trekt bijna drie uur uit voor zijn breed geschakeerde drama over de prijs van roem en het doorzettingsvermogen van een jongeman om een eeuwenoud vak tot in de finesses te vervolmaken. Kabuki staat bekend om de lange speelduur, soms zelfs vanaf de vroege ochtend tot aan het ondergaan van de zon, maar zo voelt Lees drama allesbehalve. De kunstdiscipline vereist nogal wat aanpassingsvermogen en kennis, maar de filmmaker neemt zijn publiek volledig mee. Juist door de liefdevolle aandacht voor tradities, opvolging en de kunsten weet Lee zijn kijkers volledig in te pakken.
Niet alleen krijgen we bij elke toneelscène een korte uitleg waar de veelal eeuwenoude stukken over gaan en wat de rol van de onnagata is, er wordt ook begrip gekweekt voor de voor het lekenoor overdreven dramatiek en trage, gearticuleerde dictie van de teksten. Weergaloos in beeld gebracht, vergezeld van zowel traditionele muziek als zware orkestpartijen van componist Marihiko Hara, krijgen de expressieve rollen een magisch-mystieke lading. Helemaal ongekend zijn de kenmerkende snelle kostuumwisselingen, waardoor de scènes plotsklaps van kleur en atmosfeer verschieten.
Lee neemt ons mee van de vroege jaren zestig tot aan de decennia na de millenniumwisseling. De filmmaker legt in zijn verfilming van de lijvige roman van Shuichi Yoshida vooral de nadruk op de jonge jaren van Kikuo en Shunsuke. Hun meester, een fijne Japanstalige rol van Ken Watanabe, lijkt het perfectioneren van het vak boven familiewaarden te stellen, wat leidt tot spanningen tussen de twee. Toch weet het duo een enorme faam op te bouwen en komt het publiek van heinde en ver om ze aan het werk te zien. Maar zoals een bejaarde kabuki-acteur tegenover Kikuo verkondigt: een te mooi gezicht kan ook je neergang vormen.
De oorspronkelijke cut van Kokuho besloeg ruim vierenhalf uur. Naarmate de tijd vordert gaat Lee sneller door de materie heen. Soms leidt dit tot het gevoel dat er informatie mist, maar gelukkig weet scenarist Satoko Okudera de kijker snel weer bij de les te krijgen. Bewonderenswaardig zijn de inspanningen van de hoofdrolspelers om het kabuki-vak onder de knie te krijgen. De twee acteurs, onder wie een populaire J-popster, gingen maar liefst anderhalf jaar in de leer voor er ook maar een scène geschoten werd.
Dat is aan het resultaat af te zien. Kokuho roept vergelijkingen op met de sterk aan te raden geisha-serie The Makanai: Cooking for the Maiko House van meestercineast Hirokazu Kore-eda, te zien op Netflix. Eenmaal in de dertig verkondigt Kikuo dat hij een pact met de duivel heeft gesloten. Hij wil alles en iedereen opgeven om maar de beste kabuki-acteur te worden die Japan ooit heeft gekend. De prijs en keerzijde van roem komen voorbij, maar hadden, net als de minder succesvolle jaren, sterker mogen worden aangezet. De toewijding van onnagata aan hun kunstvorm is echter ongekend. Hetzelfde mag gezegd worden van dit tegen perfectie aanschurkende epos.
In 2005 riep UNESCO kabuki uit tot immaterieel erfgoed. De expressieve Japanse theaterkunst, die disciplines als acteren, dans en zang combineert, kent haar oorsprong in het begin van de zeventiende eeuw. Toen kabuki bij het gewone volk enorm populair bleek, begon het conservatieve shogunaat zich ermee te bemoeien. Vrouwen mochten niet langer optreden, waardoor mannen voortaan álle rollen moesten vertolken. Zo groeide het specialisme van 'onnagata', de mannelijke vertolker van vrouwelijke personages, uit tot de meest verfijnde tak van kabuki.
Het epische drama Kokuho ('nationale schat') van de in Japan geboren Koreaan Sang-il Lee markeert de succesvolste live-actionfilm uit de Japanse geschiedenis en heeft een ongekend lange run in de bioscopen gekend. De film opent op een nieuwjaarsdiner in het Nagasaki van 1964. Yakuza-leider Tachibana heeft de vooraanstaande kabuki-acteur Hanjiro Hanai uitgenodigd. De man wordt met alle egards verwelkomd en krijgt, tot enige schaamte van de gastheer, een amateurvoorstelling voorgeschoteld. Hanai is echter diep onder de indruk van de vijftienjarige zoon van de maffialeider.
De kabuki-meester ziet in Kikuo Tachibana een groot talent. Nadat het samenzijn door een rivaliserende bende met bruut geweld wordt beëindigd, worden de ouders van Kikuo vermoord. Een jaar later besluit Hanai de jonge amateuracteur, die faalt in het nemen van wraak, maar wel een enorme tatoeage op zijn rug van een uil heeft gekregen, onder zijn hoede te nemen. Samen met Hanais opvolger, de zestienjarige Shunsuke, wordt Kikuo klaargestoomd om de beste onnagata van Japan te worden. Er ontstaat een hechte vriendschap, maar de onderlinge concurrentie tussen de twee jonge acteurs lijkt de harmonie te verstoren.
Lee trekt bijna drie uur uit voor zijn breed geschakeerde drama over de prijs van roem en het doorzettingsvermogen van een jongeman om een eeuwenoud vak tot in de finesses te vervolmaken. Kabuki staat bekend om de lange speelduur, soms zelfs vanaf de vroege ochtend tot aan het ondergaan van de zon, maar zo voelt Lees drama allesbehalve. De kunstdiscipline vereist nogal wat aanpassingsvermogen en kennis, maar de filmmaker neemt zijn publiek volledig mee. Juist door de liefdevolle aandacht voor tradities, opvolging en de kunsten weet Lee zijn kijkers volledig in te pakken.
Niet alleen krijgen we bij elke toneelscène een korte uitleg waar de veelal eeuwenoude stukken over gaan en wat de rol van de onnagata is, er wordt ook begrip gekweekt voor de voor het lekenoor overdreven dramatiek en trage, gearticuleerde dictie van de teksten. Weergaloos in beeld gebracht, vergezeld van zowel traditionele muziek als zware orkestpartijen van componist Marihiko Hara, krijgen de expressieve rollen een magisch-mystieke lading. Helemaal ongekend zijn de kenmerkende snelle kostuumwisselingen, waardoor de scènes plotsklaps van kleur en atmosfeer verschieten.
Lee neemt ons mee van de vroege jaren zestig tot aan de decennia na de millenniumwisseling. De filmmaker legt in zijn verfilming van de lijvige roman van Shuichi Yoshida vooral de nadruk op de jonge jaren van Kikuo en Shunsuke. Hun meester, een fijne Japanstalige rol van Ken Watanabe, lijkt het perfectioneren van het vak boven familiewaarden te stellen, wat leidt tot spanningen tussen de twee. Toch weet het duo een enorme faam op te bouwen en komt het publiek van heinde en ver om ze aan het werk te zien. Maar zoals een bejaarde kabuki-acteur tegenover Kikuo verkondigt: een te mooi gezicht kan ook je neergang vormen.
De oorspronkelijke cut van Kokuho besloeg ruim vierenhalf uur. Naarmate de tijd vordert gaat Lee sneller door de materie heen. Soms leidt dit tot het gevoel dat er informatie mist, maar gelukkig weet scenarist Satoko Okudera de kijker snel weer bij de les te krijgen. Bewonderenswaardig zijn de inspanningen van de hoofdrolspelers om het kabuki-vak onder de knie te krijgen. De twee acteurs, onder wie een populaire J-popster, gingen maar liefst anderhalf jaar in de leer voor er ook maar een scène geschoten werd.
Dat is aan het resultaat af te zien. Kokuho roept vergelijkingen op met de sterk aan te raden geisha-serie The Makanai: Cooking for the Maiko House van meestercineast Hirokazu Kore-eda, te zien op Netflix. Eenmaal in de dertig verkondigt Kikuo dat hij een pact met de duivel heeft gesloten. Hij wil alles en iedereen opgeven om maar de beste kabuki-acteur te worden die Japan ooit heeft gekend. De prijs en keerzijde van roem komen voorbij, maar hadden, net als de minder succesvolle jaren, sterker mogen worden aangezet. De toewijding van onnagata aan hun kunstvorm is echter ongekend. Hetzelfde mag gezegd worden van dit tegen perfectie aanschurkende epos.
