in Recensies
Update:
In het Engels staat '101' voor basiskennis. In filmkringen geldt 'show, don't tell' als een klassieke 101. Regisseur en scenarist Bart Layton zag er kennelijk een leuke woordspeling in, aangezien de 101-snelweg in Los Angeles een rol speelt in zijn film. Half geslaagd, want de misdaad in Crime 101 is allesbehalve elementair. Gelukkig is de film vermakelijker dan de titel doet vermoeden.
Een bekend basisgegeven van stijlvolle misdaadfilms is het creëren van bijzondere beelden. In die opzet slaagt Layton zeker; hij komt geregeld met inventieve vondsten. Zo opent hij met een ondersteboven shot van Los Angeles. Op zichzelf niet baanbrekend, maar het beeld is aanvankelijk onscherp, waardoor een diffuus kleurenpalet ontstaat. Die visuele creativiteit houdt hij het eerste half uur vast. Daarna vervalt hij helaas in degelijke, vrij standaard cinematografie.
Chris Hemsworth speelt een crimineel voor inhuur, iemand die uitzonderlijk goed is in zijn vak doordat hij geen enkel detail over het hoofd ziet. Hij heeft echter onenigheid met zijn vaste opdrachtgever en kiest zelf zijn volgende klus. Hierbij krijgt hij hulp van Sharon, een verzekeringsagent die weet waar de buit te halen valt. De opdrachtgever is beledigd en stuurt zijn eigen mannetje erop af. Ondertussen zit rechercheur Lou hem op de hielen.
Al deze verwikkelingen verklaren de forse speelduur van bijna tweeënhalf uur. Layton houdt de vaart er redelijk in, maar had scherper moeten schrappen. Vooral Lous perikelen vormen een thematisch overbodig zijlijntje. Hij worstelt niet alleen met collega's en leidinggevenden die hun vertrouwen in hem hebben verloren, maar ook met huwelijksproblemen. Voor Jennifer Jason Leigh is de echtgenote een ondankbare rol: ze heeft slechts twee scènes en in een daarvan is ze amper in beeld.
Het misdaadverhaal is overgoten met een sausje klassenverschil en ongelijkheid. Los Angeles vormt daarvoor de ideale setting. Davis (Hemsworths personage, dat nooit bij deze naam wordt genoemd) groeide op in armoede en koestert een sterke drang naar rijkdom. Sharon had allang promotie moeten maken, maar de heren aan de top houden haar een wortel voor. Tate Donovan leeft zich in een bijrol heerlijk uit als foute miljardair.
Dan is er nog Barry Keoghan, het mannetje dat op Davis wordt afgestuurd om hem te dwarsbomen. Speelt hij goed? Absoluut. Is hij subtiel? Zeker niet. Keoghan is een acteur met onmiskenbaar talent én de neiging zijn personages nadrukkelijk memorabel te maken. Met gebleekt kapsel en kinderlijk irritant gedrag zet hij opnieuw een overtuigend figuur neer. Zijn agressieve, impulsieve karakter verhoogt de spanning richting de laatste confrontatie aanzienlijk.
Crime 101 bouwt kundig op. Het plot stuwt zichzelf voort, zij het in een soms te rustig tempo. De verschillende verhaallijnen grijpen netjes in elkaar en volgen een logische lijn zonder al te voorspelbaar te worden. Toch wringt het dat Layton zijn scenario overlaadt met karakteruitwerking en thematische accenten die eerder vertragen dan verdiepen. Niet elke misdaadfilm heeft dat nodig.
Spijtig, maar door de vingers te zien, is dat de bijzondere plaatjes uit het begin gaandeweg verdwijnen. De soundtrack stemt minder mild. Die is van Blanck Mass, het pseudoniem van de Britse producer Benjamin John Power, voor wie dit de eerste grote filmklus is. Zijn ondersteunende muziek biedt niets nieuws en klinkt als afgedankt restmateriaal of een zielloze AI-compositie. Het is zo generiek dat het opvalt en stoort.
Uiteindelijk volgt de laatste confrontatie. Cinema 101 leert ook dat een zwak einde een vervelende nasmaak kan achterlaten. De climax van Crime 101 is acceptabel, maar te mak en te kort. Zeker na de lange opbouw voelt de ontknoping gehaast en ongeïnspireerd.
Dit is Bart Laytons eerste grote regieklus. Hij zal moeten leren zijn scenario's strakker te trimmen en nadrukkelijker een eigen stem te ontwikkelen. Crime 101 is degelijk, maar leunt stilistisch sterk op genregenoten (met uitzondering van enkele spetterende achtervolgingen). Aan het begin van een carrière is dat nog te billijken. Zijn volgende project - reeds in de wacht - zal moeten uitwijzen of hij die stap daadwerkelijk zet.
