De tragedie van het Palestijnse meisje Hind Rajab was voor de Tunesische cineaste Kaouther Ben Hania zo hartverscheurend dat zij er prioriteit aan gaf boven een ander project. Ze was niet de enige. Vrijwel gelijktijdig verschenen twee kortfilms over dezelfde gebeurtenis, waaronder de Nederlandse productie Close Your Eyes Hind. Je moet al van steen zijn om niet geëmotioneerd te raken van deze films en Ben Hania's The Voice of Hind Rajab. Sommigen zullen de prent afdoen als propaganda, maar hoe kan het vertellen van de waarheid dat ooit zijn?
Op 29 januari 2024 ontving de Palestijns Rode Halve Maan (PRCS), de humanitaire organisatie die in Palestina een vergelijkbare rol vervult als het Rode Kruis, een noodoproep uit de Gazastrook. Een meisje zat in een auto met familieleden en schreeuwde dat ze onder vuur lagen. Toen hulpverleners probeerden terug te bellen, nam de vijfjarige Hind Rajab op. Ze smeekte om bevrijd te worden uit een levensbedreigende oorlogssituatie. Al snel werd duidelijk dat Israëlische tanks zich vlakbij bevonden. Het meisje was omringd door familieleden, zoals zij het verwoordde "onder het bloed lagen en sliepen", onder wie haar oudere nichtje, het meisje van de eerste noodoproep.
De hulpverleners deden er alles aan om het meisje te redden. Maar de PRCS opereert vanuit Ramallah op de Westelijke Jordaanoever, wat het bijzonder moeilijk maakt om een helder beeld van de situatie ter plaatse te krijgen. Medewerkers hielden het meisje zo lang mogelijk aan de lijn, terwijl anderen probeerden toestemming te verkrijgen om een ambulance naar de locatie te sturen. Dat leidde tot spanningen binnen de organisatie. Door een ziekenwagen richting een door tanks omringde locatie te sturen, brachten ze ook het leven van de hulpverleners in gevaar.
Het incident haalde wereldwijd het nieuws. Inmiddels is algemeen bekend dat Hind het niet heeft overleefd. Dat maakt The Voice of Hind Rajab niet minder aangrijpend, beklemmend en emotioneel. Juist door zich te beperken tot de meldkamer van de Rode Halve Maan prikkelt de film de verbeelding en wordt het incident alleen maar gruwelijker. We zien niets van wat er gebeurt, maar horen van alles. Het gebruik van Hinds echte stem verankert het drama bovendien stevig in de werkelijkheid en maakt het ondraaglijk direct.
De focus van de cineaste ligt minder op het lijden van Hind en meer op het morele dilemma van de PRCS-hulpverleners: moeten ze nog meer mensen de dood insturen om één kind te redden? De wens om kinderen te beschermen staat buiten kijf, en sommigen zijn bereid daar hun leven voor te geven. Maar voor hulpverleners die vanachter een telefoon beslissingen moeten nemen, blijft het een ondraaglijk zware afweging. Die beslissing wordt bovendien bemoeilijkt door kafkaëske procedures: verschillende partijen moeten toestemming geven voordat een ambulance kan uitrukken, goedkeuringen die soms op het laatste moment weer worden ingetrokken.
The Voice of Hind Rajab is onmiskenbaar een politieke film. Kaouther Ben Hania is zich daar terdege van bewust. Door deze film te maken kiest zij een kant en klaagt ze een concrete situatie aan. Tegelijkertijd hoopt ze een zo breed mogelijk publiek te bereiken en te beïnvloeden. Ze kreeg steun van prominente namen zoals Brad Pitt, Joaquin Phoenix en Jonathan Glazer, die vonden dat dit werk door zo veel mogelijk mensen gezien moest worden, in de hoop dat het zou bijdragen aan de oproep om een einde te maken aan deze afschuwelijke oorlog.
Juist dat engagement maakt dat sommigen de film als propaganda zullen bestempelen. Propaganda vertrekt echter vanuit een agenda waarin de waarheid wordt gemanipuleerd om tot een ideologisch vooropgezette conclusie te komen. Ben Hania misleidt niemand. Hoewel de dialogen tussen de Rode Halve Maan-medewerkers deels gefictionaliseerd zijn, is het verhaal van Hind Rajab door geloofwaardige instanties bevestigd. Als een film de waarheid vertelt, kan hij per definitie geen propaganda zijn.
