'Madden': Het tweede leven van een markante sportcoach, met Nicolas Cage in een even amusante als vermoeiende glansrol (-0001)
Rommelige, jolige biopic draait meer om zijn acteurs dan om de bekendheden die zij vertolken.
Regie: David O. Russell | Scenario: David O. Russell, Cambron Clark| Cast: Nicolas Cage (John Madden), Christian Bale (Al Davis), Kathryn Hahn (Virginia Madden), Sienna Miller (Carol Davis), John Mulaney (Trip Hawkins), e.a. Speelduur: 112 minuten | Jaar: 2026
"Niet alles is gebeurd, maar het meeste is waar". Met die vrijblijvende disclaimer opent David O. Russell Madden, een losgeslagen biopic over een flamboyante figuur uit de American footballgeschiedenis. Dat de immer markante Nicolas Cage bereid bleek om in de huid van de coach en commentator te kruipen, blijkt tegelijk een zegen en een vloek. De regisseur van American Hustle en zijn hoofdrolspeler staan in een krappe twee uur geen moment stil, maar zijn daarbij meer bezig met zichzelf dan met het verhaal dat ze willen vertellen.
Voor kijkers die weinig van John Madden afweten, is het halverwege deze biopic best even schakelen. De befaamde footballcoach stond tien jaar aan het hoofd van de Oakland Raiders en had een Super Bowl op zijn naam staan toen hij in 1979 plots zijn afscheid aankondigde. Gezondheidsproblemen hadden het werk langs de kant te veeleisend voor hem gemaakt. Ook in Madden passeert de persconferentie waarmee de coach afzwaait plotseling de revue, maar dat heeft niet alleen met de historische timing te maken. Deze film over een leven in de schijnwerpers is bijna in elk opzicht rommelig en vluchtig.
Het enthousiasme van Nicolas Cage behoeft weinig introductie, en dus introduceert Russell de met protheses uitgedoste ster in sneltreinvaart als clublegende en sportgekke vader. "Dit is een Raiders-huishouden", krijgt een van zijn zoons te horen als het kind dreigt te juichen voor de rivaal. De fanatieke Madden lijkt oprecht de intentie te hebben om in zijn vierkoppige gezin te investeren, maar eenmaal langs de kant wint zijn bezetenheid voor de sport het van alles.
De wedstrijdscènes in de eerste helft van de film worden vakkundig om zeep geholpen door Russells lompe stilistische aanpak. De regisseur werkt met freeze frames en tekeningen in beeld om bepalende acties te benadrukken. Een slimme vooruitwijzing naar Maddens tweede leven als commentator, waarbij hij naar hartenlust tekenborden volkalkte, dat dan weer wel, maar in deze scènes gaat het vooral ten koste van de beleving. Net als later in de film, als de coach tamelijk abrupt transformeert tot commentator van livewedstrijden en een baanbrekende videogame, neigt Russells regie naar een opeenvolging van aandoenlijke sketches. De narratieve en dramatische opbouw schieten tekort.
Als een logisch gevolg is de schets van Maddens persoonlijkheid summier, en direct vanaf het begin lijkt het vooral ter zake te doen wat Cage als natuurlijke blikvanger van de rol maakt. De acteur lijkt behoorlijk op het in 2021 overleden sporticoon, maar klinkt nog grotendeels als zichzelf. Naar verluidt is Cage bewust weggebleven van een stemimitatie, omdat hij zelf al meende dat hij niet voldoende in de buurt zou komen van Madden. Waarschijnlijk is dat een verstandige beslissing geweest - niets is ergerlijker dan een compleet geforceerd optreden - maar het maakt het wel schier onmogelijk om de 'Cage-factor' weg te denken.
De eerste scène tussen Cage en zijn tegenspeler Christian Bale, acterend met opgetrokken mondhoeken en matig effectieve oneliners, zet de toon voor een biopic die zijn acteurs meer ruimte geeft dan zijn verhaal. Bale vertolkt clubeigenaar Al Davis (actief vanaf 1972 tot aan zijn overlijden in 2011) en doet dat alsof hij de Godfather van de sport in hoogsteigen persoon is. De interacties tussen de twee sterren zijn af en toe absoluut vermakelijk, maar zelden echt functioneel; het voorkomen van de twee is op het cartooneske af, en ze filosoferen net zo lief over de rebelse hits van Ice Cube als over de ideale wedstrijdstrategie.
De rommelige manier waarop Russell scènes aan elkaar last, doet denken aan zijn mislukte moordmysterie Amsterdam. Die film speelt zich af in een compleet ander universum, maar gaat precies even vrijblijvend met zijn script en steracteurs om. Bij het kijken van Madden kun je je afvragen of de vaker naar Oscars hengelende regisseur (American Hustle kreeg ooit tien nominaties) meer bezig is geweest met de persona en nalatenschap van Madden of met de opvallende presentatie daarvan. Met de eenenzestigste Super Bowl ruimschoots op de agenda had de winnaar van de elfde editie beter verdiend.
"Niet alles is gebeurd, maar het meeste is waar". Met die vrijblijvende disclaimer opent David O. Russell Madden, een losgeslagen biopic over een flamboyante figuur uit de American footballgeschiedenis. Dat de immer markante Nicolas Cage bereid bleek om in de huid van de coach en commentator te kruipen, blijkt tegelijk een zegen en een vloek. De regisseur van American Hustle en zijn hoofdrolspeler staan in een krappe twee uur geen moment stil, maar zijn daarbij meer bezig met zichzelf dan met het verhaal dat ze willen vertellen.
Voor kijkers die weinig van John Madden afweten, is het halverwege deze biopic best even schakelen. De befaamde footballcoach stond tien jaar aan het hoofd van de Oakland Raiders en had een Super Bowl op zijn naam staan toen hij in 1979 plots zijn afscheid aankondigde. Gezondheidsproblemen hadden het werk langs de kant te veeleisend voor hem gemaakt. Ook in Madden passeert de persconferentie waarmee de coach afzwaait plotseling de revue, maar dat heeft niet alleen met de historische timing te maken. Deze film over een leven in de schijnwerpers is bijna in elk opzicht rommelig en vluchtig.
Het enthousiasme van Nicolas Cage behoeft weinig introductie, en dus introduceert Russell de met protheses uitgedoste ster in sneltreinvaart als clublegende en sportgekke vader. "Dit is een Raiders-huishouden", krijgt een van zijn zoons te horen als het kind dreigt te juichen voor de rivaal. De fanatieke Madden lijkt oprecht de intentie te hebben om in zijn vierkoppige gezin te investeren, maar eenmaal langs de kant wint zijn bezetenheid voor de sport het van alles.
De wedstrijdscènes in de eerste helft van de film worden vakkundig om zeep geholpen door Russells lompe stilistische aanpak. De regisseur werkt met freeze frames en tekeningen in beeld om bepalende acties te benadrukken. Een slimme vooruitwijzing naar Maddens tweede leven als commentator, waarbij hij naar hartenlust tekenborden volkalkte, dat dan weer wel, maar in deze scènes gaat het vooral ten koste van de beleving. Net als later in de film, als de coach tamelijk abrupt transformeert tot commentator van livewedstrijden en een baanbrekende videogame, neigt Russells regie naar een opeenvolging van aandoenlijke sketches. De narratieve en dramatische opbouw schieten tekort.
Als een logisch gevolg is de schets van Maddens persoonlijkheid summier, en direct vanaf het begin lijkt het vooral ter zake te doen wat Cage als natuurlijke blikvanger van de rol maakt. De acteur lijkt behoorlijk op het in 2021 overleden sporticoon, maar klinkt nog grotendeels als zichzelf. Naar verluidt is Cage bewust weggebleven van een stemimitatie, omdat hij zelf al meende dat hij niet voldoende in de buurt zou komen van Madden. Waarschijnlijk is dat een verstandige beslissing geweest - niets is ergerlijker dan een compleet geforceerd optreden - maar het maakt het wel schier onmogelijk om de 'Cage-factor' weg te denken.
De eerste scène tussen Cage en zijn tegenspeler Christian Bale, acterend met opgetrokken mondhoeken en matig effectieve oneliners, zet de toon voor een biopic die zijn acteurs meer ruimte geeft dan zijn verhaal. Bale vertolkt clubeigenaar Al Davis (actief vanaf 1972 tot aan zijn overlijden in 2011) en doet dat alsof hij de Godfather van de sport in hoogsteigen persoon is. De interacties tussen de twee sterren zijn af en toe absoluut vermakelijk, maar zelden echt functioneel; het voorkomen van de twee is op het cartooneske af, en ze filosoferen net zo lief over de rebelse hits van Ice Cube als over de ideale wedstrijdstrategie.
De rommelige manier waarop Russell scènes aan elkaar last, doet denken aan zijn mislukte moordmysterie Amsterdam. Die film speelt zich af in een compleet ander universum, maar gaat precies even vrijblijvend met zijn script en steracteurs om. Bij het kijken van Madden kun je je afvragen of de vaker naar Oscars hengelende regisseur (American Hustle kreeg ooit tien nominaties) meer bezig is geweest met de persona en nalatenschap van Madden of met de opvallende presentatie daarvan. Met de eenenzestigste Super Bowl ruimschoots op de agenda had de winnaar van de elfde editie beter verdiend.