Begin deze eeuw verscheen plots een coole vampierfilm uit Rusland. Regisseur Timur Bekmambetov leverde met Night Watch zo'n verrassend en stijlvol werk af dat Hollywood hem met open armen ontving. Die uitnodiging nam hij dankbaar aan. Sindsdien is hij vooral actief als producent, afgewisseld met incidenteel regiewerk, zoals nu bij Mercy. Het vak beheerst hij nog steeds, maar gegroeid is hij sindsdien nauwelijks.
Dat geldt ook voor hoofdrolspeler Chris Pratt. Hij mag zich gelukkig prijzen met zijn betrokkenheid bij de Marvel en Super Mario-films, rollen die hij kreeg op het moment dat hij nog mateloos populair was. Nieuwe topprojecten lijken echter minder vanzelfsprekend. Net als Bekmambetovs regie is Pratts acteerwerk degelijk, maar zelden meer dan dat.
Mercy speelt zich af in een licht futuristisch Los Angeles, waar AI-rechters van de gelijknamige overheidsinstantie binnen negentig minuten vaststellen of een verdachte schuldig is. In dat geval volgt direct elektrocutie. Rechercheur Chris Raven ontwaakt in zo'n elektrische stoel en krijgt te horen dat hij hoofdverdachte is in de moord op zijn vrouw. Hij heeft anderhalf uur om aan te tonen dat de kans op schuld kleiner is dan tweeënnegentig komma één procent. Geen eenvoudige opgave gezien het belastende bewijsmateriaal.
De film opent met tekst in beeld, gevolgd door een vrouwelijke stem die een belangrijke mededeling aankondigt. Die blijft echter uit. Na een lange stilte neemt een mannenstem het over om uit te leggen hoe misdaadbestrijding er tegenwoordig in Los Angeles aan toegaat. Dit is geen fictieve nieuwsreportage, maar louter achtergrondinformatie voor de kijker. De onbedoelde boodschap is helder: verwacht geen subtiliteit of waterdichte logica.
De vergelijking met Minority Report dringt zich al snel op. Ook hier zien we een nabije toekomst waarin misdaadbestrijding radicaal is veranderd en een wetsdienaar plots zelf verdachte wordt. Chris kan niet vluchten, hij zit vastgeketend aan zijn stoel, maar krijgt tijdens zijn zitting wel toegang tot alle (live)beelden en databestanden om zijn zaak te bepleiten. In deze wereld is elke burger verplicht om al zijn data beschikbaar te stellen aan de overheid. De film impliceert dat dat een goede zaak is en neemt daarmee een opvallend standpunt in.
Hetzelfde geldt voor de houding ten opzichte van kunstmatige intelligentie. De digitale rechter assisteert tijdens het onderzoek en komt zelfs met behulpzame suggesties. AI wordt gepresenteerd als rationeel en betrouwbaar, zelfs als het om een schuldkwestie op leven en dood gaat. Het zijn twee uiterst twijfelachtige pleidooien, waaraan de film later nog een derde toevoegt. Het maakt de onderliggende boodschap alleen maar wranger.
De rechter heeft een menselijk uiterlijk: dat van Rebecca Ferguson. Via een filter en een strak kapsel oogt ze kunstmatig, maar als actrice steelt ze de film. Het moet een saaie klus zijn geweest, alleen in een kleine ruimte rechtstreeks tegen de camera praten, maar van verveling is niks te merken in haar spel.
Al snel blijkt dat Chris mogelijk onschuldig is, maar voor hem juichen is niet vanzelfsprekend. Raven wordt neergezet als een agressieve alcoholist, en die karakterisering blijft staan ongeacht de uitkomst van het onderzoek. Hij verdient geen doodstraf, maar een happy end gaat misschien ook wat ver.
Opmerkelijk is dat veel losse elementen kloppen: de muziek is spannend, de beelden zijn flitsend, en Chris zit in een intrigerend uitgangssituatie. Toch grijpt de film niet. De handelingen en dialogen zijn te voorspelbaar en Pratts spel maakt het er niet beter op. Het duurt lang voordat enige betrokkenheid ontstaat, maar nergens spettert het.
Tegen het einde is er één noemenswaardige achtervolgingsscène, vastgelegd via drones, beveiligingscamera's en bodycams. Die aanpak geeft het geheel een realistisch, eigentijds karakter en weet chaos en overzicht verrassend goed te combineren. Een frisse uitvoering van een bekend filmingrediënt.
De rest is vooral clichématige middelmaat. Mercy pretendeert niet volledig serieus te zijn, maar dat ontslaat de makers niet van de plicht om energie te stoppen in de uitwerking. Dat de film lijkt te suggereren dat AI rationeel én menselijk kan oordelen, en dat totale staatscontrole over privégegevens wenselijk is, maakt het geheel eerder ongemakkelijk dan prikkelend.
